Andorra Ülkesinin Tarihi Hakkında Bilgi ve Zaman Çizelgesi

Andorra ya da bilinen diğer ismiyle Andorra Prensliği, Avrupa’da ki Pyrenees Dağlarının kalbinde bulunur ve Avrupa’nın en yüksek yerleşim yeridir.

TopluBilgi olarak bu makalemizde Andorra ülkesinin tarihiyle ilgili kısa bilgi verdikten sonra ülkenin zaman çizelgesine bakacağız.

Andorra Tarihi Hakkında Kısa Bilgi

Andorra’nın bağımsızlığı geleneksel olarak 803’te bölgeyi Müslümanlardan kurtaran Charlemagne’ye (Şarlman) ve sakinlere özgürlük şartı getiren oğlu I. Louis’e  atfedilmiştir. Şarlman dönemin İspanya ve Portekiz topraklarında egemen olan müslümanlarla (Moors) savaş sonrası bu toprakları ele geçirmiştir.

11. Yüzyılda bir çok çevre ülke Andorra’yı bir askeri üs olarak kullanmak istemiştir. Bu yüzden sürekli Andorra üzerine tartışmalar ortaya çıkmıştır. Katalan Asilzadesi olan Caboet Lordu ile Fransız Kont olan Kont Foix arasındaki bu anlaşmazlık 1278 yılında Pareage of Andorra Antlaşmasının imzalanmasıyla sona ermiştir. Andorra bu iki ülke arasında yönetimsel olarak paylaşılmış ve sınırları belirlenmiştir. Andorra’nın sınırları hala bu antlaşmadaki halini korumaktadır.

Andorra Germaine of Foix’in (Kraliçe) V. Ferdinand’la evlenmesi üzerine İspanyolların egemenliği altına girmiştir.

1600’lü yılların başında Andorra, IV. Henry tahtına çıktığında Fransız egemenliğine girdi ve Fransız devrimci hükümetinin feodalizm spekülasyonlarının ortasında egemenliğinden vazgeçmesiyle 1793’e kadar böyle kaldı. 1800’lerin başında Napolyon Savaşları sırasında nötr kaldıktan sonra, Andorra Fransız unvanlarını geri vermek üzere Napolyon’a dilekçe verdi. Ardından İspanyolların, Katalanya’yı ilhak etmesi sırasında Andorra da etkilenmiştir.

Birinci Dünya Savaşı sırasında savaşmak zorunda kalmasalar da, Andorra Almanya’ya savaş ilan etti ve İkinci Dünya Savaşı sırasında ( Fransa ile İspanya arasında önemli bir kaçak yol olarak görev yaparken) tarafsız kaldı.

1993 yılında ülke Birleşmiş Milletler’in bir üyesi haline geldi ve kısa bir süre sonra Avrupa Konseyi’ne geçildi.

Cezayir Tarihi Zaman Çizelgesi (Timeline)

800 – 1800’lü Yıllar

  • 803 – İmparator Charlemagne (Şarlman) Moors’tan günümüz Andorra bölgelerinin hakimiyetini kendi eline almıştır.
  • 1133 – Urgel Kontu Andorra’yı Urgel’in piskoposuna devreder.
  • 1278 – Pareage Antlaşması ile Andorra, Fransız ve İspanyol egemenliğini kabul eder.
  • 1419 – Yerel sorunlarla başa çıkmak için Arazi Konseyi kuruldu.
  • 1866 – Yeni reform ile birlikte seçim sistemi değişti ve demokratikleşme süreçleri başladı.
  • 1892 – Andorra’da Fransız telgraf hattı kuruldu.
  • 1899 – Andorralılar Soldeu’dan Pas de la Casa’daki Fransız sınırına kadar yol inşa etti.

1900’lü Yıllar

  • 1905 – La Seo de Urgel’in piskoposu ve Andorra’nın eşi Prens Juan Laguarda, İspanyol hükümetini La Seo de Urgel’den Andorra sınırına kadar yol inşa etmeye ikna etti.
  • 1910 – Bu dönemde meydana gelen sel nedeniyle yollar yıkıldı.
  • 1911 – Daha önce sel yüzünden yıkılan yol tekrar inşa edildi. Dr. Gomma of Ax les Thermes buradaki ilk motorlu arabayı çalıştırdı.
  • 1924 – Miquel Farre adlı Fransız postacı sayesinde Andorra’da kayak yapılmaya başlandı.
  • 1933 – Yargı merkezi, başarısız bir kral seçme ve başa getirme sürecinden sonra daha önce kurulan Arazi Konseyi’ni feshetti.
  • 1936 – 1939 – Fransız birlikleri, İspanyol iç savaşı sırasında Andorra’yı koruma görevi üstlendi.
  • 1939 – 1945 – Andorra II. Dünya Savaşı sırasında tarafsızlığını korudu.
  • 1939 – 195 – Yılları arasında Andorra, Fransa ve İspanya arasında kaçakçılık için kullanılan bir yol haline geldi.
  • 1970 – Kadınlara oy kullanma hakkı verildi.
  • 1990 – Andorra, Avrupa Birliği ile gümrük birliği antlaşması imzaladı.
  • 1993 – İki prensin feodal güçlerini düşüren referandumla kabul edilen ilk anayasa yürürlüğe girdi.
  • 1993 – Andorra yasal olarak bağımsızlaştı.
  • 1993 – Andorra, Birleşmiş Milletlere üye olarak katıldı.
  • 1993 – İspanya ve Fransa, Andorra ülkesinde büyükelçilikler kurdu.
  • 1993 – Yeni anayasa doğrultusunda ilk defa genel seçimler yapıldı ve Ribas Reig başkan seçildi.
  • 1994 – Ribas Reig istifa etti ve yerine Unio Liberal partisinin Marc Forne Molne başbakan oldu.

2000’li Yıllar

  • 2001 – Marc Forne, başbakan olarak seçildi.
  • 2002 – Hükümet, AB emisyon seviyelerini 1.000 katını aşan fırın yakma tesisini kapattı bu karar ülke genelinde tartışmalara neden oldu.
  • 2005 – Liberal Parti seçimleri kazandı.
  • 2005 – Andorra ve Avrupa Birliği iş anlaşması yürürlüğe girdi.
  • 2007 – Andorra’nın nüfusu 80.000’e yaklaştı ve yaşam beklentisi en uzun ülkeler arasında üst sıralara yükseldi.
  • 2009 – Andorra, diğer ülkelerin vergi kaçıranların ve para aklama sistemlerinin peşinde olmalarına yardımcı olmak için bankacılık gizliliği kurallarını iyileştirmeyi kabul etti.
  • 2009 – Sosyal Demokrat lider Jaume Bartumeu Cassany, parlamento tarafından başbakan seçildi.
  • 2011 – Demokratlar sandalye çoğunluğunu elde etti ve Antoni Marti başbakan olarak seçildi.
  • 2012 – İşletme vergisi %10 olarak kabul edildi.
  • 2013 – %2 satış vergisi alınmaya başlandı.

 

Pin It on Pinterest