Bukalemunlar Neden ve Nasıl Renk Değiştirir?

Bukalemunlar Hakkında Kısa Bilgi

Bukalemunlar, Chamaeleonidae adı verilen bilimsel ailenin bir parçası olan kertenkeledir. En büyük özellikleri renk değiştirmek olsa da aslında bukalemunlar son derece ilginç canlılardır. Bukalemunların papağan ayaklarına benzer ayakları mevcut. Aynı anda iki farklı yönü görebilen ve algılayan gözleri ve uzun dil ile kuyrukları vardır. Bukalemunlar pembe, mavi, turuncu, kırmızı, sarı, yeşil ve turkuaz gibi birçok renkte olabilirler. Afrika, Avrupa, Asya ve Kuzey Amerika’da bulunabilirler. Yaklaşık 160 farklı türde bukalemun vardır ve yaşam alanları yağmur ormanlarından Sahra çölüne kadar değişebilmektedir.

Bukalemun Renk Değiştirme Nedenleri?

Bir çok kişi bukalemunların kendinilerini avcı hayvanlardan gizlemek için renk değiştirdiğine inanmaktadır. Ancak bu bukalemunların asıl renk değiştirme amacı ya da tek amacı değildir. Bukalemunlar oldukça hızlı hayvanlardır. Saatte 33-35 kilometre bir hıza sahip olan ayrıca her iki tarafını aynı anda görebilen bir hayvan yırtıcılardan kolayca kurtulabilir. Bunun için ille de renk değiştirmesine gerek yoktur. 

Peki kendilerini gizlemek için değilse bukalemunlar neden renk değiştirirler? Bazı bilim adamları yaptığı çalışmalar doğrultusunda aslında bukalemunların kendi ruh halini belirtmek için renk değiştirdiğini açıklamaktadırlar. Bunu yaparak diğer bukalemunlara ve çevresindeki diğer hayvanlara aslında sosyal bir mesaj vermektedirler. Örneğin rengini koyu yapan bukalemunlar aslında kendilerinin kızgın olduğunu belirtmek için bu rengi seçerler. Eş seçmek için ise daha açık renklere bürünürler.

Bazı bukalemunlar, vücutlarının sıcaklık veya ışık değişimlerine uyum sağlamasına yardımcı olmak için renkleri de değiştirir. Örneğin sıcakların düşmeye başlamasıyla bazı bukalemunlar ısıyı daha iyi emebilmek için koyu renklere bürünebilirler.

Bukalemunlar Nasıl Renk Değiştirir?

Uzun yıllar boyunca bilim adamları arasındaki ortak görüşe göre bukalemunların renk değiştirmelerini sağlayan kromatofor organeliydi. Hücrelerde bulunan kromatofor organeli farklı renkte pigmentler içerir. Bukalemunlar sosyal mesaj vermek ya da çevreye adapte olmak için beyinlerinden çıkan sinyallerin hucrelerdeki kromatofor organeline ileterek renk değiştirebiliyorlar.

Günümüzde araştırmacılar, bukalemunların renklerini değiştirmek için pigment kullanmanın tek mekanizması olmadığını düşünüyorlar. Pigmentler, yeşiller gibi daha sıcak tonları açıklayabilirken, kırmızılar ve sarılar gibi daha parlak tonları açıklayamazlar.

Son yıllarda yapılan çalışmalar, bukalemunların cildinin altında iridofor adı verilen özel bir hücre tabakasına sahip olduklarını göstermiştir. Pigment içeren ve ışığı yansıtan bu özel hücreler yüz binlerce guanin kristalinden oluşur. Bukalemunlardaki bu hücre tabakası farklı dalga boylarındaki ışığı yansıtan prizma gibi hareket ederler.

 

Şekil, Boyut ve Renk Değiştiren 7 Deniz Hayvanı

Pin It on Pinterest