Bulutlar Hakkında Bilgi ve Bulutların Çeşitleri

Gökyüzünde görülen bulutların çeşitli olmasının bazı nedenleri var. Üstelik bu bulutların farklı göründüğünü bilip onları sınıflandırarak ve tanımlayarak hava durumunu kısmen tahmin edebilmeniz açısından önemlidir.

TopluBilgi olarak bu yazımızda bulutların sınıflandırılması ve bulutların çeşitleri hakkında bilgileri aşağıda sıraladık.

Bulutlar, çıplak gözle görülebilen, yeryüzünün üstündeki atmosferde salınan minik su damlacıklarının veya minik buz kristallerinin veya bazen farklı kimyasalların kütleli büyük kitleleridir. Bulutların görünümü değişmeye devam ediyor ve bu nedenle onları çok çeşitli şekil, boyut ve formlarda görebiliyoruz. Çoğumuz gökyüzünde bulutlara bakmayı ve onları kalplerimizin altından hayranlıkla izlemeyi severken, bazılarımız da çok eski zamanlardan beri hep insanlarla olan bu doğal fenomen hakkında daha fazla bilgi edinmek için yoğun bir şekilde ilgileniyorlar.

Bulutların Sınıflandırılması

Bulutlar, gökyüzündeki konumlarına göre üç tipe ayrılmıştır. Yüksek seviyeli bulutlar, orta düzeyde bulutlar ve düşük seviyeli bulutlar bunlar. Adlardan da anlaşılacağı üzere, yüksek seviyeli bulutlar Dünya’nın troposferinin en üst düzeyinde bulunur. Orta düzey bulutlar yüksek düzeyli bulutların altında bulunur ve orta düzey bulutların altında görünen bulutlar düşük düzeyli bulutlardır.

Yüksek Seviyeli Bulutlar

Yüksek seviyeli bulutlar, zeminin yaklaşık 6 km yüksekliğinde, sıcaklığın dondurucu soğuk olduğu troposferin en üst düzeyinde bulunur. Bu sebeple küçük buz kristallerinden oluşurlar. Görünüşte ince ve beyazdırlar. Yüksek seviyeli  bulutların üç türü vardır:

Cirrus (Sirüs) Bulutları

Beyaz renkte olan Cirrus bulutları aynı zamanda sirüs olarak da bilinmekte ve ince iplikler şeklindedir. Bu bulutlar genellikle Cirrocumulus ve Altocumulus bulutları ile Cumulonimbus bulutlarının üst kısımlarından meydana gelir. Bulunduğu yükseklikten dolayı su dondurma eğilimi gösterir ve bu nedenle bu bulutlar buz kristallerinden oluşur. Gündüzleri diğer bulutlardan daha beyaz görünse de, güneş batmaya başlarken gün batımının tonunu almaya eğilimliler. Tek ya da izole edilmiş cirrus bulutları istikrarlı bir havanın bir göstergesi iken, cirrus bulutlarının toplanması yaklaşan bir fırtınanın habercisi olabilir.

Cirrocumulus Bulutları

Temel olarak çok sayıda küçük beyaz bulutların toplanmasından oluşur. İnce, beyaz ve gölgesiz bulut çeşidi olan Cirrocumulus bulutlarıtoplu halde görülebildikeri gibi ayrı ayrı parçacıklar halinde de görülebilir. Bu nadir bulutlar örtü benzeri bir tabaka oluşturur ve dalgalı desenlere sahiptir. Ayrıca neredeyse tamamı buz kristallerinden oluşmaktadır. Sirüs (Cirrus) bulutlarının sıcak havayla kesiştiği noktada yoğunlaşıp daha kalın tabaka haline gelmesiyle oluşurlar.

Cirrostratus Bulutları

Cirrostratuslar bulutları gökyüzünü tamamen veya kısmen kaplar ve genellikle Hale olayını meydana getirirler. Bunların inceliklerinden dolayı algılanmaları çok zordur. Ancak hale olaylarında güneş ve ay ışığının yansımalarından dolayı görülebilmektedir. Bunlar şeffaf, saça benzer, beyazımsı lifler halinde düzgün görünümlü bulutlardır. Cirrostratuslar küçük buz kristallerinden oluşurlar. Bu bulutlar fazla kalın olmadıklarından şeffaf görünürler. Güneş ve ay ışığını geçirirler.

 

Orta Seviyeli Bulutlar

Orta seviyel bulutlar zemin seviyesinin 2000 ile 8000 metre yükseliği arasında yer alan bulutlardır. Adından da anlaşılacağı üzere troposferin orta seviyesinde yer almaktadırlar. Bu bulutlar ya su damlacıkları ya da buz kristallerinden ya da ikisinin birden kombine edilmesinden oluşur. Bu kategoriye giren bulutlar şunları içerir:

Altocumulus Bulutları

Altocumulus bulutları genelde beyaz renge sahip ve gölgelidirler. Cirrocumulus bulutlarına çok benzer şekilde, altkuvum ayrıca gökyüzünde peçe benzeri bir tabaka oluşturmaktadır. Genellikle beyaz veya grimsi renkte veya bazen gölgeli olup çoğunlukla açık havada bulunurlar. Gökyüzünde, sıcak ve nemli bir sabahta bulunmaları, fırtınanın yaklaştığını gösterebilir.

Altostratus Bulutları

Gökyüzünün büyük bir kısmını veya tamamını kapatan, çizgili, lif veya düzgün görünüşteki grimsi veya mavimsi renkteki bulut tabakasıdır. Bulut gökyüzünde geniş bir sayfa gibi yayılır ve dalgalı desenler gösterir (sürekli esen rüzgar nedeniyle) veya beyaz gökyüzünün yamalı görünen parçalı bulutlar halinde görünür. Bazen, kalın ve opak bulutlar yoluyla, bir miktar yağış bırakması mümkündür.

Nimbostratus Bulutları

Kalın, gri, orta seviye bulutlar ağırlıklı olarak yağmur bulutlarıdır. Çok yoğun ve opaktırlar ve güneşi engelleyebiliyorlar. Gökyüzünü kaplayan biçimsiz bir gri katman şeklinde görünürler ve renkleri ve donukluğu ile kolaylıkla tanımlanabilirler. Yağmurun yanında kara da neden olabilirler, ancak bu belirli bir bölgenin iklim koşullarına bağlı. Bununla birlikte, nimbostratus bulutunun yalnızca yağmur ya da kar oluşturması, yıldırım ve gök gürültüsü gibi fenomenlerin olmaması dikkat çekicidir.

 

Düşük Seviyeli Bulutlar

Genelde zeminden 2000 metre yüksekliğe kadar olan bölgelerde oluşur ve düşük seviyeli bulutların altında yer alırlar. Bu bulutların neredeyse tamamı su damlalarından oluşur. Bununla birlikte, kışları ‘ süper havalı ‘ olan bölgelerde çok küçük buz kristallerinden oluşmuş olabilirler . Yatay bir tarzda formüle edilen iki tür düşük seviyeli bulut “stratus” ve dikey bir biçimde oluşturulmuş “cumulus” vardır.

Stratus Bulutları

Stratus bulutları, yukarıda belirtildiği gibi, gökyüzünün yüzeyini yatay olarak kaplar. Parlak fakat kalın bir katman örtüsünü oluştururlar, gri renkte. İlginçtir, bazen zemin seviyesinde sis şeklinde görünürler. Bir miktar yağmur veya kar yağışına neden olabilirler. Stratus bulutları genellikle çok opak değildir ve bu nedenle üst kısımlarında bulutlar olmaması durumunda güneş / ay görülebilir.

Stratocumulus Bulutları

Bunlar gökyüzünde sık sık duran bulutlar ve yatay bir bulut topağı tabakası oluşturan bulutlardır. Yuvarlak tabanlı görünen bu bulutlar birbirine birleştirilir ve böylece oluşan katmanın arasında boşluklar olur. Yani katmanın kalınlığı her yerde aynı değildir. Bu bulutlar her türlü hava koşulunda gökyüzünde bulunabilir.

Cumulus (Kümülüs) Bulutları

Üst kısımları karnabahar görünümünde olan; küme, kubbe veya kuleler halinde dikine olarak gelişen, genel olarak yoğun durumda bulunan bağımsız bulutlardır. Cumulus bulutlarının üst ve kenar kısımları güneşle aydınlanır çok daha parlak görünürler. Genellikle uygun havayı gösterdikleri halde, büyüklükleri arttıklarında küçük miktarlarda hafif yağışlara neden olabilirler. Genellikle su damlalarından oluşurlar ancak bazen de su damlacıkları ve buz kristallerinin bir karışımı içerebilirler.

Cumulonimbus Bulutları

Bu dikey olarak yükselen bulutlara her zaman kümülüs bulutları eşlik eder. Ağırlıkları nedeniyle yeryüzünün sadece birkaç yüz metre üzerinde bulunurlar. Gökyüzünün büyük bir kısmını kapladıklarından dolayı bazen Nimbostratus bulutlarıyla karıştırılabilir. Ancak yukarıda da değindiğimiz gibi Nimbostratus bulutları yağışa neden olsa dahi şimşek ve yıldırım gibi olaylara neden olmaz. Bu durumda eğer şimşek ve  / veya yıldırım olayları varsa bunların Cumulonimbus olduklarını anlayabilirsiniz.

Pin It on Pinterest