Çoklu Zeka Türlerinin Özellikleri ve Meslek Grupları

Daha önce Howard Gardner tarafından klasik IQ ile ölçülemeyen zeka türlerinin neler olduğundan bahsetmiştim. Bu yazıda ise çoklu zeka türlerinden hangi alandaki bireylerin ne gibi özelliklere sahip olduklarını anlatmaya çalışacağım. Çoklu Zeka Türleri Nelerdir makalesini okuyarak ne tür zeka türlerinin olduğunu öğrenebilirsiniz.

Dil Bilimsel ya da Sözel Zeka

Kelimelerle arası iyi olan kişilerin genelde sözel zekasının fazla olduğu bilinir. Bu zeka alanı gelişmiş kişilerin kelime haznesi fazladır, genelde yazarak dinleyerek öğrenirler, cümle kurma, anlatma, hikaye yazma gibi alanlarda yüksek başarı gösterebilirler. İşte sözel zeka alanınızın gelişmiş olduğunu gösterebilecek nitelikler:

  • İyi bir yazar
  • Bulmacalarla arası iyi
  • Hitabet yeteneği yüksek
  • Hikaye anlatımında iyi
  • Diğer insanlar tarafından nüktedan kabul edilmesi
  • Tartışma alanında iyi
  • Düşündüklerini iyi açıklayabilme
  • Geniş kelime hazneli ve yeni kelimelerle beraber kelime kökenlerini öğrenmeye meraklı
 Sözel – Dilsel zekası yüksek olan kişiler genelde yazar,şair, edebiyatçı,dil bilimci,hukukçu,siyasetçi olabilirler.  

 

Mantıksal ya da Matematiksel Zeka

Bu zeka alanında olan kişilerin sayılar ve sembollerle arası oldukça iyidir. Mantıksal ya da matematiksel problemleri çözmekten hoşlanırlar. Ayrıca IQ testlerinin ölçtüğü zeka alanı mantıksal / matematiksel zekadır. Bu nedenle standart IQ testlerinde başarı gösteremeyenler “gerizekalı” değildir. Büyük ihtimalle bu zeka alanına yatkın değildir. Bu zeka alanına sahip kişilerde şu özellikler görülmektedir.

  • Gizemleri çözmeyi severler
  • Mantıksal problemleri çözmekten haz alırlar
  • Matematik dersinde ve problemlerini çözmede iyidirler
  • Bilimsel gelişme ve icatlarla ilgilidirler
  • Bir şeylerin nasıl oluştuğunu merak ederler
  • Bilgisayarlarla araları iyidir
  • Deney yapmaktan hoşlanırlar
  • Eleştirel ve sorgulayıcı düşünce yapısına sahiptirler
 Mantıksal – Matematiksel zeka türüne yatkın kişilerde matematik,mühendislik,mimarlık,istatistik,ekonomi,bilim, bilgisayar gibi alanlardaki meslekleri seçme olasılığı oldukça yüksektir. 

Mekansal ya da Görsel Zeka

Bir kere gittiğiniz bir yeri rahatça haritaya çizebiliyor musunuz? Yön – yol bulma konusunda kendinize güveniyor musunuz? Ya da hikaye okurken rahatça onu 3 boyutlu olarak hayal edebiliyor musunuz? Bu tarz sorulara cevabınız evet ise muhtemelen mekansal ya da görsel zeka seviyeniz yüksektir. Mekansal zeka, bir kişinin diyagram, çizelge ve şekillerde tasvir edilen bilgiyi anlama yeteneğidir. Bu zeka alanında yüksek seviyeli kişilerde aşağıdaki özellikler görülebilir:

  • Hızlı puzzle çözme becerisi
  • Sanat veya fotoğrafçılık alanında başarı elde etme
  • Cebir yerine geometri sorularını çözmeyi tercih eder
  • Çizim ve resimlerle arası iyidir
  • Ayrıntıları kolayca hatırlayabilirler
  • Harita ya da tablo okuma konusunda başarılıdırlar
 Görsel ya da mekansal zeka türünde baskın olanlar genelde ressam, fotoğrafçı, mühendis,mimar,tasarımcı, görsel sanatçı, rehber olabilirler.  

Bedensel – Kinestetik Zeka

Doğal bir jimnastik ya da dans yeteneğiniz olduğunu düşünüyorsanız belki de bu bedensel ya da kinestetik zekanızın yüksek olmasından kaynaklanıyordur. Bazı insanlar fiziksel beceride diğer insanlardan daha başarılıdırlar. Özellikle sporcular dansçılar vücutlarına daha hakimdirler. Bir şeyler anlatırken daha çok hareketleriyle anlatmaya meyillidirler. Birşeyleri öğrenemk için genelde yapmayı ya da dokunmayı seçerler. Bu zeka seviyesi yüksek kişilerde görülen bazı özellikler:

  • Spor dallarında başarılıdırlar
  • İyi dans ederler
  • Konuşurken ellerini jest ve mimiklerini oldukça iyi kullanırlar
  • Oyunculuğa ilgi duyarlar
  • Dokunarak öğrenmeye çalışırlar
 Bedensel ya da Kinestetik zekası yüksek olan kişiler genelde sporcu, dansçı, oyuncu, sanatçı, heykeltıraş olurlar.  

Müzikal ya da Ritmik Zeka

Çevrede algıladıkları tüm seslere karşı duyarlı olan bireylerin genelde müzikal ya da ritmik zekası yüksek olduğu söylenir. Onların için aslında herşeyde bir ritim ve uyum söz konusudur. Doğal olarak müzikle ilgileniyorsanız, yüksek derecede bir müzik zekanız olabilir. Bu zeka seviyesine sahip insanlarda görülen genel özellikler:

  • Müzik aletleri çalmakta zorlanmazlar
  • Sesleri güzel olmasa bile detone olmadan şarkı söylerle
  • Yeni çıkan şarkıları eleştirme yetisine sahipler
  • Şarkı yazmada başarılıdırlar
  • Eski şarkıları kolay kolay unutmazlar
  • Ritimli oyunlarda ve dans etmede başarılıdırlar
  • Desenleri daha kolay fark edebilir
 Müzikal ya da ritmik zekaya sahip insanlar genelde yorumcu, besteci, müzik eleştirmeni, müzisyen, orkestra şefi olabilirler.  

Kişiler Arası ya da Sosyal Zeka

Yalnız kalmaktan çok gruplarla hareket eden ve genelde grubun lideri konumunda olan kişilerde hakim olan zeka türüdür. Bu insanlar topluluk içinde kendisine danışılan kişiler olup başkalarının düşüncelerini ve duygularını okuyabilme yeteneğine sahip görünüyorlar. Nedeni ise onları yüksek iletişim becerilerine sahip oluşudur. Bu zeka alanındaki kişilerin özellikleri arasında:

  • Onlarla konuşunca zihninizi okuyormuş gibiler
  • Adaletsizlikten nefret eder ve karşı çıkar
  • Sorunu olan kişileri dinleyip tavsiyede bulunur
  • Başkalarının nasıl hissettiğini iyi anlar
  • Sık sık insanlara yardımcı olmaya çalışır
  • Derin muhabbetleri daha çok sever
 Kişiler arası ya da sosyal zekası yüksek olan kişiler öğretmenlik, rehberlik, politika, danışmanlık, psikologluk, yönetim ve organizasyon uzmanlığı gibi alanlarda yüksek başarı gösterirler. 

Kişisel ya da İçsel Zeka

Sosyal zekanın neredeyse tam zıttı bir kişiliğe sahip olabilirler. Sosyal zekası gelişmiş kişilerin aksine içsel zekası yüksek olan kişiler genelde yalnız kalmaktan hoşlanırlar, bireysel çalışmaya daha uygundurlar. Arkadaş grubuyla takılmaktansa tek başına kitap okumayı yeğlerler. Toplumda her ne kadar asosyal olarak bilinse de bu hoş bir tabir değildir. Bu insanlar çevresindekiler tarafından “sürekli düşünüyor” diye etiketlenebilirler. Bu zekası yüksek olan kişilerde görülen özellikler;

  • Çok düşünürler
  • Başkaları “hayallere daldı” diye söyler
  • Rüya analizinde iyidirler
  • Kendisiyle yarışır
  • Kitap okumaktan hoşlanır
  • Karmaşık fikirleri kolayca çözümleyebilir
  • Kendi hedeflerini belirler
 İçsel ya da kişisel zekası yüksek olan kişiler yazar,  sosyal hizmet uzmanı, iş adamı, ressam, sanatçı, heykeltıraş gibi mesleklere yatkındırlar. 

Doğacı Zeka

Böcekleri seviyor musunuz? Doğadaki tahripler canınızı arkadaşlarınızdan daha fazla mı sıkıyor ya da daha fazla mı endişeleniyorsunuz? Belki de bu doğacı zeka seviyenizin yüksek olmasındandır. Vahşi yaşamı merak edip yaşamak isteyenler ya da doğaya aşırı saygı duyanlar bu zeka alanındadır. Doğayı bilmeyi, araştırmayı sevmektedir. Bu zeka alanında bulunan kişilerde görülen özellikler;

  • Vahşi doğayı severler
  • Rahatça doğayı hissedip okuyabilirler
  • Böceklere ilgi duyarlar
  • Bir şeyleri sınıflandırıyorlar
  • Kaşifleri merak ederler
  • Bitki ve organlarını incelemekten hoşlanırlar

 

 Doğacı zekasına sahip olan kişiler Botanik, Dağcılık, Kimya, Biyoloji, Zooloji, Meteoroloji, Jeoloji, arkeoloji, Tıp, Fotoğrafçılık, İzcilik geniş bir meslek yelpazesinde başarılı olabilirler. 

Pin It on Pinterest