Kalkojen Nedir ve Kalkojenlerin Kullanım Alanları

Periyodik tablodaki 6. grubun elemanları olan oksijen, kükürt, selenyum, tellür ve polonyum elementleri birlikte kalkojen / kalkojenler olarak bilinirler. Her biri hayatımızı günlük olarak etkiler ve birçok yönden faydalıdır.

TopluBilgi olarak Kalkojen dediğimiz elementlerin kullanım alanlarından bahsedeceğiz.

Kalkojenler Hakkında Genel Bilgi

Kalkojenler daha çok Oksijen Grubu elementleri olarak da bilinen Oksijen, Selenyum, Kükürt, Tellür ve Polonyum elementlerinden oluşur. Bu elementler doğada hem özgür hem de kombine şeklinde bulunur. Oksijen, sülfür ve selenyum 1829’da bir grup olarak kabul edildi. Ardından Tellür ve polonyum, 1865 yılında ve 1898’de bu gruba eklendi.

Oksijen’den Polonyum’a inerken metalik karakter, erime noktası, kaynama noktası, yoğunluk, iyonik yarıçap ve atom yarıçapı artar. Öte yandan iyonlaşma enerjisinde ise bir azalma görülmektedir. Bu elementler, bitkiler ve hayvanlar tarafından bir dizi yaşam fonksiyonu gerçekleştirmek için gereklidir ve biyolojik kullanımlarından ayrı olarak, çok sayıda endüstriyel kullanımları nedeniyle kalkojenler dediğimiz bu grup bizim için oldukça önem taşımaktadırlar.

Kalkojen: Oksijen’in Kullanım Alanları

  • Herkes oksijenin hayatta kalmak için mutlak gerekli olduğunu biliyor. Bitkiler ve hayvanlar tarafından Adenozin-Trifosfat oluşturmak ve vücuttaki DNA, su ve amino asitleri işlemek için ihtiyaç duyulmaktadır. Aslında, ortalama bir insan vücudunun yarısından fazlası oksijen bileşiklerinden oluşur.
  • Ayrıca oksijenin bir allotropu olan ozonun bizi güneşten gelen zararlı UV ışınlarından korumamız için gerekli olduğunu da belirtmek gerekir.
  • Dünyada üretilen tüm oksijenin yarısından fazlası çelik yapmaya gider.
    Kimyasal imalat sanayileri tarafından büyük miktarda saf oksijen kullanılmaktadır.
  • Oksijen roket yakıtını oluşturmak için ve metalleri kesme sürecinde de kullanılır.
  • Saf oksijen, sert veya kirli suyun arındırılması ve işlenmesi için kullanılır.
    Ayrıca ciddi hastalıklara karşı uygulanan tedavinin bir parçası olarak tıpta kullanılır.

Kalkojen: Kükürt’ün Kullanım Alanları

  • Bitkiler ve hayvanlar ham besin maddelerini işlemek için kükürt ister. İnsanlar sadece biraz kükürt isterken bu miktarın insan beslenmesi için oldukça önemli olduğunu belirtmek lazım. Ortalama olarak, bir kişi günde yaklaşık 900 mg tüketir. Bu element aynı zamanda zararlı metallerin karaciğerde arındırılmasına  yardımcı olur.
  • Kükürt, sülfürik asit üretmek için kimyasal sanayi tarafından büyük miktarlarda kullanılır.
  • Ayrıca eski zamanlardan beri silah tozu ve Yunan ateşi gibi diğer silahlar olarak kullanılmıştır.
  • Kükürt, kauçuğun vulkanize edilmesi için kullanılır; bu da, ona aşınmaya ve yıpranmaya direnç kazandırır.
  • Kükürt fosforik asit, havai fişek, böcek öldürücü, gübre ve beton üretiminde de kullanılır.

Kalkojen: Selenyum’un Kullanım Alanları

  • Üretilen selenyumun çoğunluğu cam üretiminde kullanılır.
  • Selenyum yazıcı renk pigmentleri üretiminde kullanılır.
  • Bu eleman, elektrik okumaları elde etmek için ışığa güvenen ekipmanlarda kullanılır.
  • Metalürji endüstrisi, özellikle manganez üretiminde, büyük miktarda selenyum kullanmaktadır.
  • Selenyum bazen kepek önleyici şampuanlarda kullanılır.
  • İnsan vücuduna zararı olsa da, selenyum vücutta belirli enzimleri harekete geçirmek için az miktarda kullanılır. Ayrıca, vücudu ağır metal bileşikleri tarafından zehirlenmeye karşı korumak için bilinir.

Kalkojen: Tellür’ün Kullanım Alanları

  • Tellür, insan yaşamı için hayati bir element sayılmaz. Daha çok mantar gibi mikroskobik organizmalar bu elementi besin olarak emer.
  • Tellür bilgisayar diskleri ve ışık sensörleri gibi hassas elektronik cihazların üretiminde kullanılır.
  • Güneş enerjisi panellerinin bir parçası olarak da kullanılır.
  • Lastik vulkanizasyonu sırasında kükürt bulunmadığı zaman, onun yerine tellür kullanılabilir.
  • Yağlayıcıların imalinde ve petrol ürünlerinin işlenmesinde de kullanılır.

Kalkojen: Polonyum’un Kullanım Alanları

  • Çoğu polonyumun kullanım alanı radyoaktivite ile ilgilidir. Alfa parçacıkları ve nötronlar üzerine yapılan birçok araştırmada kullanılır.
  • Bu element bazen nükleer pilleri güçlendirmek için kullanılır.
  • Polonyum elementi ayrıca anti-statik cihazlar üretmek için de kullanılırlar.

Kalkojenlerin Diğer Kullanım Alanları

  • Kalkojenlerin organik bileşikleri genelde yarı iletken madde olarak kullanılırlar.
  • Bu elementler aynı zamanda kovalent olmayan bağlardaki elementlerin kimyasal reaksiyonlarının incelenmesinde önemli bir rol oynamaktadır.
  • Ayrıca sentetik ve biyokimyasal deneylerde ve protonlar, elektronlar ve nötronlar gibi atomik parçacıkları incelemek için kullanılırlar.

 

Pin It on Pinterest