Vegan beslenme yaşam tarzı arttıkça insanlar farklı besinler aramaktadır. Bunlardan biri de Seitan ya da Buğday Glüteni adı verilen ve et yerine tüketilen bir besindir.

Seitan yapmak için, buğday unu hamurunu alır ve nişasta çözülene kadar suda yıkarsınız – ya da toz buğday glütenini yeniden sulandırabilirsiniz. Geride kalan yapışkan hamur, et yerine yemeklerde kullanılır. Seitan, kendi başına çok fazla tadı olmamasına rağmen eklenen soslarla oldukça iyi bir lezzete kavuşmaktadır.

Seitan, Asya vejetaryen yemeklerinde soya içermeyen ve oldukça popüler olan bir besindir. Seitan’ın 6. yüzyıl civarlarında Çin’deki erişte ustaları tarafından keşfedildiği söylenmektedir. Daha modern zamanlara dönüşen seitan, 1962 yılında makrobiyotik diyetin kurucusu George Ohsawa tarafından ticari pazar için ilk seri üretildi.

Seitan (Buğday Glüteni) Yemenin Avantajları

Seitan Protein Açısından Zengindir

Protein, sağlık için çok önemlidir çünkü kasları onarır ve hormonları düzenler. Seitan vejeteryanların daha sağlıklı olması için ihtiyaç duydukları besinleri elde etmede oldukça faydalıdır ve proetein açısından da oldukça zengindir.

Ortalama olarak her gün her kilomuz için yaklaşık 0,8 gram protein tüketmelidir. Yani 70 kilogram ağırlığa sahip birinin günde 56 gram protein tüketmesi gerekir. Ancak bu sedanter yani çok az fiziksel aktivite yapan kişiler için geçerlidir. Bunun yanı sıra günlük olarak normal egzersiz yapan biri için her kilo başına 0,2 gram daha fazla (yani 1 gram) protein alması gerekmektedir. Bu da 70 kilo olan biri için 80 gram alması gerektiği anlamına gelmektedir.

Bir tavuk göğsü 100g başına yaklaşık 24g protein içerir, seitan ise 75g protein içerir.

Seitan Kilo Vermenize Yardımcı Olur

Seitan az bir kaloriye sahip değildir. Açıkçası kalori miktarı yüksektir. Ancak yine de kilo vermenize yardımcı olur. Çünkü içindeki yağ miktarı oldukça düşük ve protein miktarı ise oldukça fazladır. Ayrıca özellikle protein için tüketildiğinde günlük olarak az bir miktarı bile sizin için yeterli olabilir.

Seitan (Buğday Glüteni) sizi tok tutmaya yardımcı olabilir. Araştırmalar seitan’ın açlık hormonu ghrelininin azaltılmasına yardımcı olduğunu göstermiştir. Yani kilo vermek istiyorsanız diyet planınza biraz seiatan eklemeniz oldukça iyi bir seçim olacaktır.

Seitan Soya İçermez

Normalde soyanın zararlı olduğunu söylemiyoruz. Ancak soyaya alerjisi oldukça fazla görülmektedir. Yrd. Doç. Dr. İshak Özel Tekin, “Türkiye’de gıda alerjileri arasında bilenenin aksine en fazla, çikolata ve hazır gıdalarda kullanılan soyaya olan alerji görülmektedir” dedi.

Özellikle vejetaryenler için et yerine kullanılabilecek bir çok ürün soyadan yapılmaktadır. Tofu ve tempeh gibi soya ürünleri vejeteryanlar arasında popülerdir, ancak alerjiniz varsa, kesinlikle uygun değildir. Seitan ise, soya içermediğinden oldukça iyi bir alternatiftir.

Seitan Et Yerine Kullanılabilir

Çok fazla et yemek, kardiyovasküler hastalık ve Tip 2 diyabet gibi kötü sağlık ve yaşam sınırlayıcı hastalıklarla bağlantılıdır.

Seitan, alıştığınız lezzetlerden ödün vermeden günlük et yemeklerini kesmenize yardımcı olabilir. Ayrıca daha ucuzdur ve çevreyi daha az kirletmiş olursunuz.

Seitan (Buğday Glüteni) Yemenin Dezavantajları

Seitan Tamamlanmamış Protein Demektir

Seitan çok miktarda protein içeriyor olsa da, eksik bir protein olarak bilinir, çünkü bir amino asit eksiktir. Kaybolan amino asit lisindir.

Lisin adı verilen amino asit ve dolayısıyla protein et veya fasulye içerisinde bulunabilir.

Seitan Glütensiz Değildir

Seitan buğday glüteninden yapılır, bu nedenle buğday alerjisi olanlar, çölyak hastalığı olanlar veya glüten intoleransı yaşayanlar için uygun değildir.

Eğer seitan yerseniz ve karın ağrısı, mide rahatsızlığı veya şişkinlik hissederseniz, glüten yüküne karşı hassas olabilirsiniz. Bu nedenle doktora görünmeniz ve seitan tüketmemeniz gerekir.

Mağazadaki Seitan Masum Değildir

Seitan’ı evde yaparsanız, mağazadan satın alınan versiyonlardan daha sağlıklı olabilir. Bunun nedeni, mağazaların seitanı “işlenmiş gıdaya” dönüştüren karışıma tuz, dolgu maddeleri ve katkı maddeleri eklemeleridir.

Seitan İçin Sağlıklı Alternatifler

Et yemek yerine bir alternatif arıyorsanız, seitan popüler bir seçenektir çünkü lezzetli, protein dolu ve yağ oranı düşüktür – ama eksik bir protein olduğu ve potansiyel olarak işlendiği için daha sağlıklı bir seçenek olabilecek alternatifler vardır. İşte başka seçenekler:

Bezelye: Protein arıyorsanız, bezelyeyi göz ardı etmeyin. 100 g yaklaşık 25 g protein içerir. Aynı zamanda lif ve vitamin açısından da zengindir.

Tempeh: Tempeh, Endonezya kökenli fermente bir gıda türüdür ve mevcut en sağlıklı etlerden biridir. Soya fasulyesi gibi fermente gıdalar, seitan gibi diğer et yerine daha yüksek protein ve besin konsantrasyonuna sahiptir. Tempeh, seitandan daha fazla magnezyum ve manganez içerir ve saf formunda sodyum yoktur. Bununla birlikte, seitandan daha yüksek kalorilerdedir.

Tempeh ve natto gibi fermente gıdalar, bağırsak biyomeni, bağışıklık sisteminizi destekleyen ve hatta kanseri önlemeye yardımcı olabilecek gut-sağlıklı probiyotikler içerir.

Natto: Proteini yüksek olan fakat aynı zamanda K vitamini, C vitamini ve B6 vitamini içeren et içermeyen başka bir fermente gıda da nattodur. Natto, soya fasulyesi ve probiyotik bakteriler olan Bacillus subtilis’ten yapılan bir soya fasulyesidir.

Tofu: Tofu, on yıllardır piyasada olan bir üründür. Bununla birlikte, seitanın aksine vücudumuzun ihtiyaç duyduğu tüm amino asitleri içeren çok yönlü bir besindir ve et yerine kullanılabilir. Tofu soyadan yapılır ve 100g başına 11.5 gr protein içerir. Tofu ayrıca selenyum, fosfor, manganez, kalsiyum ve demir içerir.