Nesli Tükenen Hayvan: Yünlü Mamut

Victoria Kraliyet Müzesinde Yer Alan Yünlü Mamut

Yünlü Mamutlar Hakkında Genel Bilgiler
Bilimsel Adı Mammuthus primigenius
Sınıf Memeli
Beslenme Otobur
Ortalama Boyu 1.8m – 4m
Ortalama Ağırlık 6 – 8 Ton
Ortalama Yaşam Süresi 60 – 80 Yıl
Renk Kahverengi, Siyah

Çoğu kez sadece filmlerde gördüğümüz Yünlü Mamut, şuan ki Asya filleri ile akraba olduğu düşünülmektedir. Bir kaç özellikleri dışında oldukça da benzerlerdir. Yünlü mamutlar yer yüzünde yaşamış olan en büyük memeliler arasında yer almaktadır. Neredeyse “Son Buzul Çağı” dediğimiz ve günümüzden yaklaşık 10.000 yıl öncesine kadar da yaşamışlardır.

Yünlü mamutlar özellikle Arktik bölgelerde yaşamışlardır. Eski zamandan kalmalarına rağmen çoğunun cesedi soğuk bölgelerde bulunduğu için genelde çok bozulmadan incelenebilmişlerdir. Örneğin, 2007’de Sibirya’da, bir çift mumyalanmış bebek mamutu bulundu. Cesetler o kadar korunmuştu ki CT taramaları, mamutların 40.000 yıl önce çamurda boğularak öldüğünü bulmuştu.

Amerikan Doğal Tarih Müzesi’nde Bulunun Yünlü Mamut İskeleti

Amerika Uluslararası Doğa Koruma Birliği (IUCN) ‘ye göre, yünlü mamutlar yaklaşık 4 metrelik uzunluğunda ve 6 ton (5,44 metrik ton) ağırlığındaydı. Ancak bu ortalamalar oldukça değişkenlik göstermiştir. Bir yünlü mamut genel olarak 1.5 ile 4 metre uzunluğunda olurken ağırlıkları da 8 tona kadar çıkabilmektedir. National Geographic’e göre, yünlü mamutların üzerindeki tüylerin bazıları 1 metreye kadar çıkabilir.

Yünlü mamutlar Kuzey Kutbu’nun soğuk bölgelerinde yaşamakla biliniyor olsa da, mamutlar aslında çok daha sıcak bir evden geldi. Kanada, Winnipeg’teki Manitoba Üniversitesi’nden bir araştırma, hem mamut hem de Asyalı filin atalarının 6.7 milyon ila 7 milyon yıl önce Afrika’da olduğu sonucuna vardı. Güney Avrupa’ya taşınmadan önce yaklaşık 4 milyon yıl orada kalmışlar gibi görünüyordu. Yaklaşık bir milyon yıl sonra, şimdi Sibirya ve Kanada’nın kuzey ovaları olarak adlandırılan bölgelere göç ettikleri düşünülmektedir. Bu arada uzmanlara göre sıcak bölgeden soğuk bölgeye giderken yünlü mamutlarda çeşitli küçük genetik mutasyonların gerçekleşmiştir.

Bugün normal fillerde gördüğümüz gibi yünlü mamutlarda da muazzam derecede güçlü dişler vardı. Bu hem yırtıcılardan korunmak için bir silah ve savunma olarak iş görüyordu. Hem de kazma ve yiyecek toplama olarak kullanılıyordu. Oldukça kavisli olan bu dişlerin bazıları 5 metre uzunlukta olabiliyordu.

Yünlü mamutların üremesi hakkında çok az şey bilinmektedir. Ancak yine de günümüz filleri gibi dişi yünlü mamutlar 1 yıl (belki de daha fazla) bir gebelik sürecinden sonra tek yavru doğurmuşlardır. Yünlü mamutların ortalama olarak 60 ile 80 yıl yaşadıkları düşünülmektedir.

Yünlü mamutların soyunun tükenmesiyle ilgili iki etmen büyük rol oynamaktadır. Birincisi iklim değişiklikleri ve buzul çağı diğeri ise avlanmaları. Özellikle yünlü mamutlarla aynı dönemlerde yaşayan Kılıç Dişli Kaplan‘lar büyük yünlü mamutlar olmasa da küçük yavruları avlamışlardır. Bunun yanında bir diğer önemli avcıları ise şuan olduğu gibi yine insanoğludur.

 

 

Pin It on Pinterest